«التىن 5 جىل» ءىرى ەلدە جاڭالىق اشۋدىڭ مۇعجيزالارىن تۋدىردى

    − پارتيانىڭ 18 - قۇرىلتايىنان بەرى عىلىم - تەحنيكادا جاڭالىق اشۋدان قول جەتكەن تابىستار تۋرالى

    شينحۋا اگەنتتىگىنىڭ تىلشىلەرى چىن فاڭ، حۋ جى

    وتكەن 5 جىلدا ءىرى ەلگە ءتان ينجەنەريالار تاريحي سەكىرىستى جۇزەگە اسىردى.

    جۇڭگو كوپىرى، جۇڭگو تاس جولى، جۇڭگو پورتى، جۇڭگو اۆتوكولىگى، جۇڭگو عيماراتى... مۇعجيزاعا بەرگىسىز كەمەل ينجەنەريالار حالىقتىڭ كوركەم ومىرگە دەگەن ءۇمىتىن كەستەلەپ، جۇڭحۋا ۇلتىنىڭ ۇلى گۇلدەنۋى سىندى جۇڭگو ارمانىن بيىككە كوتەردى.

    بۇل بۇرىن بولماعان «التىن 5 جىل» بولدى.

    «تيانيان» تەلەسكوبى عارىشقا كوز سالدى، شىنجوۋ الەم كەمەسى عارىشقا جول تارتتى، «موزى» اتتى كۆانتتىق عىلمي - تاجىريبەلىك جاساندى سەرىگى بايلانىسقا قوسىلدى، جوعارعى جىلدامدىقتى پويەز وقشا زىمىرادى، بەيدوۋ جۇيەسى جەلى قۇرادى، سۋپەر دەرەكتەر ورتالىعى ءوز كەرەمەتىن كورسەتتى، ءىرى ۇشاق العاش رەت كوككە ءساتتى كوتەرىلدى... جۇڭگونىڭ «الەمدىك كوشتى باسىپ وزۋعا» ۇمتىلعان قۇدىرەتتى ەل ارمانى تاريحي سەكىرىستى جۇزەگە اسىردى.

    عالامدىق جاڭالىقتار كورسەتكىشى تۋرالى بايانداماعا جۇڭگو الدىڭعى جيىرما بەسكە ەنگەن بىردەن - ءبىر ورتا كىرىستى مەملەكەت رەتىندە تىركەلگەن. تاريحتىڭ سالقار كوشىندە، جاڭالىق اشۋ وركەنيەتتىڭ بەتالىسىن بەلگىلەپ كەلەدى. جۇڭگونىڭ جاڭالىق اشۋ سالاسىنداعى قارقىنىنىڭ بىرتىندەپ تەزدەپ، الەمدىك كوشپەن «تەڭ ىلگەرىلەپ»، ءتىپتى «كوشباسشى» رەتىندە تانىلا باستاۋىنا بايلانىستى، جۇڭگونىڭ دۇنيە جۇزىنە جاسار سيى بۇدان دا كوپ بولماق.

    جاڭالىق اشۋداعى مۇعجيزالار: جەتىستىكتەر «قاۋلاپ»، تاريحي سەكىرىس ىسكە اسىرىلدى 

 بۇل الەمدىك كوپىر ينجەنەرياسى تاريحىنداعى شوقتىقتى تۋىندى. جالپى ۇزىندىعى 55 كيلومەتر كەلەتىن شياڭگاڭ - جۋحاي - اۋمىن كوپىرى تەڭىزدىڭ بەتىندەگى كوپىر مەن تەڭىزدىڭ تۇبىندەگى تۋنەلدەن قۇرالعان، ول دۇنيە جۇزىندەگى قازىرگە دەيىنگى ەڭ ۇزىن تەڭىز كوپىرى.

    لانجوۋ - چۇڭچيڭ تەمىر جولى تۋرالى وي جوباسى وسىدان 100 جىل ىلگەرى سۇن جۇڭشان مىرزانىڭ «مەملەكەت قۇرۋ جوباسىندا» تىلگە الىنعان. ءبىراق جەتكىلىكتى تەحنيكالىق كۇش بولماعاندىقتان، بۇل تەمىر جول قيال كۇيىندە قالعان ەدى. 9 جىلعا جالعاسقان جاپالى ەڭبەكتەن كەيىن، 2017 - جىلى 29 - قىركۇيەكتە جالپى ۇزىندىعى 886 كيلومەتر كەلەتىن لانجوۋ - چۇڭچيڭ تەمىر جولى بۇكىل جەلى بويىنشا پايدالانۋعا بەرىلدى.

    سولتۇستىكتەگى جەلدى وڭىرلەردى كەسىپ ءوتىپ، وڭتۇستىكتەگى تاۋلى ايماقتاردى كوكتەي ءوتتى... 5 جىلدان بەرى، جوعارى جىلدامدىقتى تەمىر جول تۇسكەن ولكەلەردىڭ قاتارى كۇن وتكەن سايىن كوبەيىپ كەلەدى. جۇڭگودا جوعارى جىلدامدىقتى تەمىر جولدىڭ قاتىناس ۇزىندىعى 20 مىڭ كيلومەتردەن اسىپ، دۇنيە ءجۇزى بويىنشا ءبىرىنشى ورىنعا كوتەرىلدى. ەڭ جوعارى ساعاتتىق جىلدامدىقپەن ءجۇرۋ جانە ەڭ تومەن تەمپەراتۋرادا قاتىناۋ بويىنشا الەمدىك رەكوردتىق كورسەتكىش جاساعان جۇڭگونىڭ جوعارى جىلدامدىقتى تەمىر جولى دۇنيە جۇزىنە بەت الىپ، تۇركياداعى، رەسەيدەگى العاشقى جوعارى جىلدامدىقتى تەمىر جول جەلىسىنىڭ سالىنۋىن ۇستىنە الدى.

    «جياۋلۇڭ اتتى سۇڭگۋ اسپابى بارعان سايىن تەرەڭ سۇڭگىپ بارادى». جياۋلۇڭ اتتى سۇڭگۋ اسپابىنىڭ سۇڭگۋىرشىسى تاڭ جياليڭنىڭ قاراۋىنشا، بۇل جالپى كوماندانىڭ ەڭ ۇلكەن ماقتانىشى ەكەن. نانحاي تەڭىزىندە سىناق رەتىندە 50 مەتر تەرەڭگە سۇڭگىگەننەن ماريانا شۇڭعىماسىنداعى 7000 مەتردەن اساتىن دۇنيە ءجۇزى بويىنشا ەڭ تەرەڭ جەرگە جەتكەنگە دەيىن، «جياۋلۇڭ اتتى» سۇڭگۋ اسپابىنىڭ بار قيمىلى جۇرتتىڭ نازارىن وزىنە اۋداردى.

    شۆەتسارياداعى لوزاننا باسقارۋ ينستيتۋتى تاياۋدا جاريالاعان مالىمەتتە، الەمدەگى باسەكەگە ەڭ قابىلەتتى ەكونوميكالىق تۇلعالاردىڭ تىزىمىندە جۇڭگو ۇلى قۇرلىعىنىڭ الەمدىك باسەكەگە قابىلەتتىلىگى 18 - ورىنعا كوتەرىلىپ، «ەكونوميكالىق بەينەسى» جاعىنان الەم بويىنشا ەكىنشىلىككە جايعاسقان.

    «كوكتە سامعاعان، جەردە جۇگىرگەن، تەڭىزدە جۇزگەن ەشتەڭەمىز جوق ەدى، قازىر ءبارىن جاسادىق، وتانىمىزدىڭ قۇدىرەتتەنگەنىن قادام سايىن دالەلدەپ كەلەمىز». دەربەس جاڭالىق اشۋدىڭ جىلدامدىعى مەن ۇدەۋى رەكوردتىق كورسەتكىشتى قايتا - قايتا جاڭالاعاندا، جۇڭگولىقتاردىڭ سەنىمى دە ەسەلەپ نىعايا ءتۇستى.

جاۋاپتى رەداكتور:سايراش تۇرارجان قىزى